Screening op milieucriminaliteit voor financiële instellingen

Milieucriminaliteit is in de EU sinds Richtlijn (EU) 2018/1673 een gronddelict voor witwassen. Vanaf 10 juli 2027 stelt de AMLR de eisen aan de bedrijfsbrede risicobeoordeling waarin dit risico wordt beoordeeld. Business Radar laat zien waar uw portefeuille blootgesteld is, identificeert bedrijven, groepsentiteiten en personen die in verband staan met afvalcriminaliteit, illegale mijnbouw, illegale houtkap, IOO-visserij en handel in wilde dieren, en houdt die informatie actueel in uw bestaande screening.

Plan een demo
  1. Openbare bronnen

    Relevante informatie
    uit meerdere bronnen

    • Lokale media
    • Rapporten van ngo's
    • Handhavings­maatregelen
    • Rechterlijke uitspraken
    • Uw klantenbestand
  2. Business Radar

    Informatie verbinden
    om risico's te herkennen

    We analyseren en verbinden informatie uit verschillende bronnen om bedrijven en gelieerde entiteiten te herkennen die in verband staan met milieucriminaliteit.

    Matching met bedrijfsgegevens, concernstructuur en UBO's.

  3. Targeted Risk Lists

    Gericht op vijf vormen
    van milieucriminaliteit

    • Afvalcriminaliteit
    • Illegale mijnbouw
    • Illegale houtkap
    • IOO-visserij
    • Handel in wilde dieren
  4. Wat het u oplevert

    Blootstelling van klanten
    en risicobeoordeling

    Grafiek in de stijl van het logo van Business Radar, met gekleurde balken en een grijze ronde schijf.

    Blootstelling van de portefeuille, Targeted Risk Lists en dagelijkse updates in uw bestaande screening.

Regelgeving, dreiging en zichtbaarheid

Regelgeving

De Europese antiwitwasverordening (Verordening (EU) 2024/1624) is van toepassing vanaf 10 juli 2027. Artikel 10 vereist een instellingsbrede beoordeling van de risico's op witwassen en terrorismefinanciering. Milieucriminaliteit staat op de Europese lijst van gronddelicten (Richtlijn (EU) 2018/1673, artikel 2). AMLA publiceerde in april 2026 conceptrichtsnoeren voor de bedrijfsbrede risicobeoordeling; de definitieve versie wordt verwacht in Q4 2026. De richtlijn milieucriminaliteit (Richtlijn (EU) 2024/1203) moest uiterlijk 21 mei 2026 zijn omgezet en voert voor bedrijven boetes in die zijn gebaseerd op de omzet.

Dreiging

De FATF schat dat milieucriminaliteit jaarlijks 110 tot 281 miljard USD aan criminele opbrengsten oplevert en behandelt het witwassen van die opbrengsten als prioriteit. De Raad van de EU heeft milieucriminaliteit opgenomen in de zeven prioriteiten van de EMPACT-cyclus 2026 tot 2029.

Zichtbaarheid

In het rapport Beneath the Surface van WWF en Themis uit 2026 had 84% van de ondervraagde financiële instellingen blootstelling aan ten minste één marktsegment met een hoog risico op illegale mijnbouw. 40% screende daar niet op. De meeste instellingen kennen het risico, maar minder instellingen hebben de data om het op te sporen.

Welke vragen een risicobeoordeling van milieucriminaliteit moet beantwoorden

Wordt milieucriminaliteit expliciet meegenomen in de bedrijfsbrede risicobeoordeling?

Is bekend waar de materiële blootstelling zit, per klant, sector, land en positie in de waardeketen?

Kan de huidige screening milieucriminaliteit opsporen bij directe klanten en in hun waardeketen?

Instellingen die op een van deze vragen nee antwoorden, hebben nu al een gat. De AMLR maakt de beoordeling vanaf 10 juli 2027 expliciet verplicht.

Het bewijs zit in lokale en officiële bronnen

Bewijs van milieucriminaliteit verschijnt zelden op sanctielijsten of bij internationale persbureaus. Het wordt gepubliceerd door lokale media, toezichthouders, rechtbanken, inspectiediensten en ngo's: onderzoeken, formele beschuldigingen, handhavingsmaatregelen, rechterlijke uitspraken, vergunningsovertredingen, inbeslagnames en geloofwaardige meldingen, vaak in de lokale taal.

    1. Waar het bewijs zit: Lokale en officiële bronnen

      Onderzoeken, handhavingsmaatregelen, rechterlijke uitspraken, vergunningsovertredingen, inbeslagnames, rapporten van ngo's.

      Wat screening nodig heeft: Brondekking

      Zijn de relevante lokale en sectorspecifieke bronnen opgenomen, in de juiste talen?

    2. Waar het bewijs zit: Sectoren met een hoog risico

      Bosbouw, mijnbouw, afval, visserij, handel in wilde dieren.

      Wat screening nodig heeft: Koppeling aan entiteiten

      Kan een gebeurtenis worden gekoppeld aan de juridische entiteit, de moeder- en dochtermaatschappijen, de UBO's en de landen waar het concern actief is?

    3. Waar het bewijs zit: Waardeketen

      Leveranciers, verwerkers, logistiek, exporteurs, importeurs, handelaren.

      Wat screening nodig heeft: Indirecte blootstelling

      Kan blootstelling op meerdere schakels afstand van het delict worden herkend bij de eigenlijke klant?

    Data over bedrijven die in verband staan met milieucriminaliteit, voor gebruik in de bestaande screening

    Targeted Risk Lists bevatten bedrijven en gelieerde entiteiten die in verband staan met gevallen van milieucriminaliteit, geselecteerd op de thema's, landen, sectoren en rollen in de waardeketen die de bedrijfsbrede risicobeoordeling als materieel aanmerkt. De lijsten worden geladen in het screeningplatform dat de instelling al gebruikt. Er wordt geen systeem vervangen.

    Van risicobeoordeling naar screening

    De lijsten gaan mee in de screening die u al uitvoert. Er wordt geen systeem vervangen.

    1. De portefeuille beoordelen

      Koppel uw klantenbestand aan bedrijfsgegevens en zie waar de blootstelling zit.

      • Sector en activiteit
      • Landen incl. groeps­maatschappijen
      • Concern- en UBO-relaties
      • Thema's

      Geen treffer betekent niet dat het risico laag is.

    2. Gericht screenen

      Bedrijven en gelieerde entiteiten die in verband staan met gevallen van milieucriminaliteit.

      • Wie Bedrijven, groepsentiteiten en personen, inclusief UBO's, met identificatiegegevens voor matching.
      • Gebeurtenis Onderzoeken, formele beschuldigingen, handhavingsmaatregelen, rechterlijke uitspraken, geloofwaardige aantijgingen en uitkomsten die een entiteit vrijpleiten, zoals vrijspraken of rectificaties.
      • Koppeling Directe klant, moedermaatschappij, dochtermaatschappij, UBO, leverancier, vaartuig, verwerker, exporteur, importeur, handelaar.
      • Bewijs Gebeurtenis, rol van de entiteit, status en bron per record. Bedragen waar die gemeld zijn, met hun context: opgelegde boete, gevorderde schadevergoeding, geschatte schade.
      • Gebruik Portfolioscreening, onboarding, periodieke review, doorlopende monitoring.
    3. Actueel houden

      Gebruik uw huidige platform.

      • Lijst uploaden Eigen lijst of lijst van een derde partij.
      • Batchbestand Portfolioscreening.
      • API Doorlopende monitoring.
      • Dagelijkse updates Nieuwe records en statuswijzigingen, bijvoorbeeld van aantijging naar veroordeling of vrijspraak.
      • Matching en beoordeling Beoordeel mogelijke treffers binnen uw bestaande screeningproces.
      • Risicogebaseerde opvolging Onderzoek relevante treffers en bepaal passende vervolgstappen.

    Vormen van milieucriminaliteit binnen de scope

    De scope wordt per instelling afgesproken. Instellingen die duurzaamheidsthema's zoals ontbossing, landbouwchemicaliën of visserij al monitoren, breiden die uit: bosbouw van houtkap naar oogst, verwerking, transport, handel en vergunningen; landbouwchemicaliën naar verboden en gevaarlijke stoffen; wilde dieren van beschermde soorten naar handel en smokkel; visserij van het vaartuig naar verwerkers, handelaren en afnemers.

    Prioriteit 1

    • Afvalcriminaliteit en illegale afvalhandel
    • Illegale mijnbouw en winning van natuurlijke hulpbronnen
    • Bosbouwcriminaliteit: illegale houtkap, landontginning en frauduleuze vergunningen of certificering

    Prioriteit 2

    • IOO-visserij (illegaal, ongemeld en ongereglementeerd)
    • Illegale handel in wilde dieren
    • Vervuilingsdelicten
    • Gevaarlijke chemicaliën en stoffen
    • Illegale wateronttrekking

    Blootstelling voorbij de entiteit die het delict pleegt

    De klant van een bank staat vaak meerdere schakels van het delict af. Targeted Risk Lists bestrijken daarom alles van winning of oogst tot aan de afnemer verderop in de keten.

      Dekking over de hele waardeketen

      Schakel in de waardeketenIllegale mijnbouwIllegale houtkapAfvalcriminaliteitIOO-visserij
      Winning of oogst MijnHoutkapbedrijfAfvalproducentVaartuig of exploitant
      Bundeling OpkoperNiet van toepassingInzamelaarNiet van toepassing
      Verwerking Raffinaderij of smelterijVerwerkerBemiddelaarVerwerker
      Handelaar of exporteur HandelaarHandelaar of exporteurVervoerderExporteur of handelaar
      Transport of importeur ImporteurImporteurVerwerker of stortplaatsImporteur
      Afnemer verderop in de keten AfnemerAfnemer verderop in de ketenNiet van toepassingAfnemer
      Vaak uw klant.

      Blootstelling via groeps­maatschappijen, eigenaren en landen

      Een gebeurtenis op het gebied van milieucriminaliteit hoeft uw klant niet direct te betreffen om relevant te zijn. De gebeurtenis staat bij de betrokken entiteit, met de relatie tot uw klant. Betrokkenheid of schuld wordt niet overgedragen.

      1. Waar de gebeurtenis zit: Buitenlandse moedermaatschappij

        Onderzocht wegens illegale afvalhandel.

        Hoe het uw klant bereikt: Groepsmaatschappijen

        De moedermaatschappij is niet uw klant, haar Nederlandse dochter wel. Elk record bevat de registratienummers van de concernrelaties van de entiteit, die u kunt vergelijken met uw portefeuille. Horen meerdere klanten bij één concern, dan ziet u welke dossiers mogelijk samen beoordeeld moeten worden.

      2. Waar de gebeurtenis zit: UBO, een persoon

        Veroordeeld voor illegale mijnbouw.

        Hoe het uw klant bereikt: Uiteindelijk belanghebbenden

        Uw klant is een metaalhandelaar zonder bekend incident. De lijsten bevatten bedrijven en personen, en personen worden gekoppeld aan beschikbare UBO-relaties. Via de eigendomsrelatie komt de treffer in het bedrijfsdossier terecht.

      3. Waar de gebeurtenis zit: Dochtermaatschappij in Brazilië

        Activiteit: mijnbouw, volgens de D&B-branchecode.

        Hoe het uw klant bereikt: Landen van activiteit

        Uw klant is de Nederlandse holding. De concernstructuur van Dun & Bradstreet laat zien waar een concern actief is buiten het land waar de klant is ingeschreven. Een land dat in een artikel wordt genoemd, is geen bewijs van activiteit daar.

      Een proportioneel kader voor gebeurtenissen

      Niet elke categorie gebeurtenissen weegt vanaf het begin even zwaar. Een praktische eerste scope bevat veroordelingen, formele beschuldigingen en materiële handhavingsmaatregelen. Geloofwaardige aantijgingen worden selectief toegevoegd, voor onderwerpen, regio's, sectoren of posities in de waardeketen met een hoger risico. Zo blijven de eerste resultaten gericht op betrouwbare signalen, zonder aantijgingen buiten het kader te laten.

      Elk record vermeldt de gebeurtenis, de rol van de entiteit en de status. Uitkomsten die een entiteit vrijpleiten, zoals een vrijspraak of een rectificatie, worden ook vastgelegd en geleverd. Een geloofwaardige aantijging blijft een aantijging. Bedragen worden met hun context vastgelegd; een ontbrekend of laag bedrag is geen reden om een relevante gebeurtenis uit te sluiten.

      Dekking, entity resolution en traceerbare records

      • Meer dan 17 miljoen bronnen in ruim 108 talen, waaronder regionaal nieuws, toezichthouders, rechtbanken, handhavingsinstanties en rapporten van ngo's.

        Entity resolution die een gebeurtenis koppelt aan de juridische entiteit, de groepsmaatschappijen, de uiteindelijk belanghebbenden en verbonden personen, op basis van bedrijfsgegevens van Dun & Bradstreet.

      • Traceerbare records. Elk record bevat de gebeurtenis, de bron en de status.

        In gebruik voor screening op duurzaamheid en adverse media bij banken, kredietverzekeraars en adviesbureaus.

        Gecertificeerd volgens ISO 27001.

      Business Radar kan voor één thema en één land een voorbeeld van een Targeted Risk List maken, zodat u de data in uw eigen screening kunt testen. Neem contact op voor een voorbeeld of plan een demo.

      Veelgestelde vragen over screening op milieucriminaliteit

      Wat valt onder milieucriminaliteit in het kader van de antiwitwasregels?

      De EU merkt milieucriminaliteit in Richtlijn (EU) 2018/1673 aan als gronddelict voor witwassen. Voor financiële instellingen zijn de relevante categorieën afvalcriminaliteit en illegale afvalhandel, illegale mijnbouw en winning van hulpbronnen, illegale houtkap en ontbossing, IOO-visserij, illegale handel in wilde dieren, vervuilingsdelicten en de handel in gevaarlijke stoffen. De richtlijn milieucriminaliteit (Richtlijn (EU) 2024/1203) harmoniseert de onderliggende delicten in de lidstaten.

      Kan Business Radar helpen bij de bedrijfsbrede risicobeoordeling zelf?

      Ja, als input. Business Radar koppelt het klantenbestand aan bedrijfsgegevens en toont de blootstelling per sector, activiteit, land, concernrelaties en thema, ook voor klanten zonder nieuwstreffer. De instelling voegt haar producten, geldstromen en beoordeling van de beheersmaatregelen toe.

      Is dit hetzelfde als groene criminaliteit of ecocide?

      Groene criminaliteit is een bredere criminologische term voor dezelfde groep delicten. Ecocide verwijst naar de ernstigste gevallen, die de richtlijn milieucriminaliteit behandelt als gekwalificeerde delicten met zwaardere straffen. Voor screening is de vraag dezelfde: of een klant of een bedrijf in de waardeketen van die klant in verband staat met een van deze delicten.

      Wat is het verschil met ESG-monitoring?

      ESG-monitoring volgt duurzaamheidsprestaties en controverses, inclusief aantijgingen en reputatiesignalen. Screening op milieucriminaliteit is een antiwitwascontrole. Het gaat om delicten, handhaving en formele beschuldigingen die van een klantrelatie een witwasrisico maken. Die screening moet worden onderbouwd in de bedrijfsbrede risicobeoordeling. Veel instellingen doen beide. De bronnen overlappen; het doel en het kader voor gebeurtenissen verschillen.

      Vervangt dit onze screeningtool?

      Nee. Targeted Risk Lists worden geleverd als eigen lijst voor het bestaande screeningplatform, als batchbestand voor portfolioscreening of via de Business Radar API voor doorlopende monitoring. Matching en beoordeling blijven in de huidige werkwijze. Nieuwe records en wijzigingen in bestaande records worden dagelijks geleverd, als JSON- of CSV-bestanden of via de API.

      Voor screening op adverse media en sancties buiten milieucriminaliteit, zie Banken en Financiële instellingen.

      Wat staat er in een record op een risicolijst?

      Het bedrijf, de groepsentiteit of de persoon met identificatiegegevens voor matching, het type gebeurtenis (onderzoek, formele beschuldiging, handhavingsmaatregel, rechterlijke uitspraak, geloofwaardige aantijging of een uitkomst die de entiteit vrijpleit), de rol van de entiteit, de positie in de waardeketen of het concern, de bron, de datum, de actuele status en, waar gemeld, bedragen met hun context.

      Welke landen en sectoren vallen eronder?

      De scope wordt afgesproken op basis van de risicobeoordeling: thema's, landen, sectoren en rollen in de waardeketen. Business Radar monitort meer dan 17 miljoen bronnen in ruim 108 talen, waaronder lokale media, toezichthouders, rechtbanken en rapporten van ngo's.

      Hoe worden false positives beperkt?

      Op drie manieren. Klantrecords worden gematcht op zoveel identificatiegegevens als aangeleverd: naam, adres, plaats, registratienummers, website, telefoonnummer en, waar beschikbaar, bestuurders. Een materialiteitsfilter beoordeelt welk bedrijf daadwerkelijk bij een gebeurtenis betrokken is, zodat een bedrijf dat alleen als commentator of omstander wordt genoemd geen alert oplevert. Het kader voor gebeurtenissen begint met veroordelingen, formele beschuldigingen en materiële handhavingsmaatregelen, en voegt geloofwaardige aantijgingen alleen toe waar het risico dat rechtvaardigt.

      Wanneer is een goed moment om te beginnen?

      Milieucriminaliteit is sinds Richtlijn (EU) 2018/1673 een gronddelict voor witwassen, dus het risico bestaat nu al. De AMLR is van toepassing vanaf 10 juli 2027 en de definitieve AMLA-richtsnoeren voor de bedrijfsbrede risicobeoordeling worden verwacht in Q4 2026. Een beoordeling van de portefeuille, een eerste screening en het doornemen van de resultaten nemen enkele maanden in beslag.

      Klantcases

      Bekijk alle praktijkvoorbeelden
      Banken

      Banken

      Van beleid naar praktijk: hoe een Nederlandse bank de screening van ESG-risico's automatiseerde

      Meer informatie: Banken
      Verzekeringen

      Atradius

      Van handmatig zoeken naar realtime inzicht: hoe Atradius de volledige portefeuille in beeld houdt

      Meer informatie: Atradius

      Bronnen

      Verordening (EU) 2024/1624, artikelen 10 en 90 · Richtlijn (EU) 2018/1673, artikel 2, lid 1 · Richtlijn (EU) 2024/1203 · AMLA, conceptrichtsnoeren voor de bedrijfsbrede risicobeoordeling (april 2026) · FATF, Money Laundering from Environmental Crime (2021) · Raad van de EU, EMPACT-prioriteiten 2026 tot 2029 (juni 2025) · WWF en Themis, Beneath the Surface (maart 2026)